Posted on

De geschiedenis van Rooibos

Er zijn verhalen over eeuwenoude tradities bij de Khoisan-volkeren in Zuid-Afrika, maar wat wel duidelijk is, is dat rooibosthee zijn unieke herkomst te danken heeft aan de Cederberg-regio. Rond 1772 zag de Zweedse plantkundige Carl Thunberg hoe het San-volk de naaldachtige blaadjes van de Aspalathus linearis gebruikten als geneeskrachtige drank tegen huidklachten en voor een rustgevend effect. Oorspronkelijk werd rooibos zowel warm als koud gedronken om het lichaam te ondersteunen bij alledaagse ongemakken.

In de vroege 20e eeuw ontdekte de Russische immigrant Benjamin Ginsberg rond 1904 de commerciële waarde van dit plantje. Hij begon het te verwerken en te verkopen als alternatief voor dure geïmporteerde thee, die voor de lokale bevolking onbetaalbaar was. Rond 1930 experimenteerde botanicus en chirurg Dr. Pieter Le Fras Nortier met zaadontkieming en teeltmethoden, wat leidde tot de eerste rooibosplantages. Na de Tweede Wereldoorlog explodeerde de populariteit, mede door thee-tekorten, en ontstonden coöperaties zoals de Clanwilliam Teekoöperasie in 1948. De rode (en meest bekende) variant, verkregen door oxidatie van de geplukte blaadjes in de zon, heeft een kenmerkende honingzoete, nootachtige smaak en roodbruine kleur.

De groene rooibosthee kwam later, als een moderne twist op de klassieker. In plaats van oxidatie wordt de geoogste rooibos gestoomd om oxidatie te stoppen, waardoor de groene kleur behouden blijft – vergelijkbaar met het verschil tussen groene en zwarte thee. Dit behoudt meer antioxidanten en geeft een frissere, iets grassigere smaak. Omdat het geen echte theeplant (Camellia sinensis) is, bevat het geen cafeïne en mag je het gewoon op 100 graden zetten.

Bij BioThee hebben wij een mooie selectie rooibos: de klassieke rode, maar ook melanges. Omdat rooibos goed samengaat met sinaasappel kun je ook kiezen voor een heerlijke variant met sinaasappel en kaneel, citroengras of eucalyptus. Heerlijk voor gewoon thuis maar ook om mee te nemen in een thermoskannetje voor een wandeling in het bos – het verwarmt je van binnenuit en ondersteunt je welzijn op een natuurlijke manier!

Posted on

De geschiedenis van Chai Masala

Er zijn meningsverschillen of de chai oorspronkelijk uit India komt of misschien uit Thailand. Wat wel duidelijk is, is dat de populariteit en bekendheid van dit heerlijke drankje wel aan India te danken is.

Volgens zeggen zou deze chai duizenden jaren geleden ontwikkeld zijn aan een koninklijk hof,  door een koning die het creëerde als een reinigende, vitaliserende Ayurvedische drank. Oorspronkelijk  was masala chai, wat letterlijk betekent specerijenthee, een mengsel van een grote variëteit aan specerijen, cafeïne vrij dus. Het werd toen warm of koud gedronken, en geserveerd bij lichte aandoeningen om je lijf en geest te stimuleren en ondersteunen.

In 1835 stichtten de Britten theeplantages in Assam. Thee was toen een product dat voor de export verbouwd werd, veel te duur dus voor de lokale bevolking. Zij mochten de restjes gebruiken, en omdat die bitterder waren mengden zij het met hun masala chai en werd melk en zoetstof toegevoegd om toch van een lekker drankje te kunnen genieten.

Rond de jaren 60 van de vorige eeuw werd een nieuwe mechanische methode van de productie van thee, CTC (Crush, Tear, Curl), geïntroduceerd. Dit is de lage kwaliteit thee die wij nu vooral kennen van de meeste builtjes die je in de supermarkt ziet. Het mist de nuances waar steeds meer mensen naar verlangen in een kopje thee. Het heeft echter wel een uitgesproken, tannineachtige smaak die het een smakelijk contrast geeft met de zoete, romige en kruidige tonen van masala chai. Sindsdien, bleef de masala chai een onderdeel van de Indiase cultuur. Het wordt geserveerd om iemand thuis te verwelkomen, en als een sociale moment van de dag.

Bij BioThee hebben wij wel vier verschillende soorten chai! Twee daarvan zijn nog als in het oorspronkelijke verhaal van de chai, pure specerijen. De één wat pittigerdan de andere. Heerlijk om mee te nemen in een thermoskannetje voor een pauze tijdens een winterwandeling. Het verwarmt je van binnenuit!

De derde soort, onze Black Chai, bevat inderdaad zwarte thee, maar uiteraard geen CTC maar een mooie kwaliteit Assam (met kaneel, gember, peper en kardemom). De vierde, met een Afrikaanse twist, bevat rooibos in plaats van zwarte thee, wat een extra dimensie geeft aan de helende kwaliteiten voor je keel.

Posted on

Is biologische thee echt zo verschillend van reguliere thee? Hieronder het antwoord:

Is biologische thee echt zo verschillend van reguliere thee? Hieronder het antwoord:

Regelmatig horen wij de vraag of biologische thee echt zo verschilt van reguliere thee m.b.t. de gezondheid. Hieronder het antwoord:

Onderzoek toont aan dat pesticiden vaak aanwezig zijn in theebladeren, inclusief verboden pesticiden in sommige regio’s, wat mogelijke gezondheidsrisico’s voor consumenten inhoudt. Studies hebben diverse pesticidenresten aangetroffen in zowel gewone als kruidenthee, waarvan sommige de maximale residulimieten volgens Europese normen overschrijden. Deze pesticiden omvatten insecticiden en fungiciden, waarvan een deel overgaat in de thee tijdens het zetten .

Gezondheidsproblemen die worden gelinkt aan pesticiden in thee zijn onder andere acute en chronische vergiftiging, hormonale verstoringen, voortplantingsproblemen, neurologische aandoeningen en zelfs kanker. Deze pesticiden kunnen zich in het lichaam ophopen, vooral bij langdurige consumptie van besmette thee. Daarnaast lopen ook de werknemers die pesticiden aanbrengen in theeplantages gezondheidsrisico’s .

Methoden zoals de QuEChERS-techniek worden toegepast om pesticiden op zeer lage niveaus in theemonsters te detecteren. Onderzoek uit verschillende landen wijst op wijdverspreide verontreiniging en benadrukt de noodzaak van strengere controles en het gebruik van alternatieve plaagbestrijdingsmethoden om gezondheidsrisico’s bij theeconsumptie te beperken .

Samenvattend is pesticidenverontreiniging in thee een goed gedocumenteerd probleem met bevestigde aanwezigheid van schadelijke residuen in veel theemonsters. Dit roept bezorgdheid op over de volksgezondheid en benadrukt het belang van monitoring, naleving van regelgeving en het zoeken naar veiliger alternatieven voor pesticidengebruik bij de teelt van thee .

Bronnen:

  1. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0045653524024500
  2. https://www.bohrium.com/paper-details/the-bitter-side-of-teas-pesticide-residues-and-their-impact-on-human-health/890073579067015214-9729
  3. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37482194/
  4. https://organic-center.org/health-benefits-reduced-pesticide-exposure
  5. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0278691523003575
  6. https://agriculture.institute/crop-production-technology/pesticide-residues-safety-tea/

Biologisch gecertificeerde thee wordt over het algemeen beschouwd als een veiliger alternatief voor reguliere thee vanwege het ontbreken van synthetische pesticiden, herbiciden en kunstmest in het teeltproces. Biologische thee wordt geteeld zonder het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen, waardoor de kans op schadelijke pesticidenresten minimaal is en daarmee de blootstelling aan deze stoffen via de thee wordt beperkt.

De biologische certificering garandeert dat tijdens de gehele productieketen, van teelt tot verpakking, geen schadelijke synthetische chemicaliën worden gebruikt. Biologische teeltmethoden dragen ook bij aan een duurzamere landbouw en een gezondere bodem en omgeving.

Kortom, biologische thee is een betrouwbaar en veiliger alternatief voor reguliere thee, vooral als je blootstelling aan pesticiden wilt vermijden en tegelijkertijd een duurzamere keuze wilt maken voor milieu en gezondheid.

Posted on

Gele Thee: Een Zeldzame Schat met Rijke Geschiedenis & Unieke Smaak

Inleiding tot Gele Thee

Onder de zes hoofdsoorten Chinese thee neemt gele thee een mysterieuze en gerespecteerde plaats in. Het wordt niet zo massaal geproduceerd als groene thee en is minder populair dan zwarte thee, maar kenners waarderen het om zijn zachte smaak, gouden kleur en eeuwenoude erfgoed.
In tegenstelling tot groene thee, die vaak een grassige scherpte heeft, is gele thee mild, rond en zoet. Het geheim zit in een speciale stap die bekend staat als “sealed yellowing”, een langzaam fermentatieproces dat de thee zijn gouden tint en unieke smaak geeft. Eeuwenlang was deze thee voorbehouden aan keizers, geleerden en monniken, wat bijdroeg aan zijn legendarische status.

De Oorsprong en Geschiedenis van Gele Thee

De Keizerlijke Tribuut thee

Gele thee kent zijn oorsprong meer dan 1.500 jaar geleden, en bloeide tijdens de Tang- en Ming-dynastieën. Vroege verslagen beschrijven het als een keizerlijke tribuut thee, geschonken aan de keizer als teken van respect en loyaliteit. Alleen de meest ervaren theemeesters konden het produceren, waardoor het zowel een culturele als culinaire schat werd.

Verspreiding en Terugloop door de Eeuwen

In tegenstelling tot groene of zwarte thee werd gele thee nooit een massaproduct. Het complexe, arbeidsintensieve proces betekende dat slechts enkele boeren het bleven maken. Vandaag de dag behoort het tot de zeldzaamste Chinese theesoorten, geproduceerd in kleine hoeveelheden.

Het Unieke Productieproces van Gele Thee

De essentie van gele thee ligt in zijn zorgvuldige bereiding. Elke stap vraagt om precisie, geduld en vakmanschap.

Plukken en Selectie van Blaadjes

Alleen jonge knoppen en tere blaadjes worden in het vroege voorjaar geplukt. De kwaliteit van deze pluk bepaalt de zachtheid en geur van de thee.

Verwelken en Fixatie

Net als groene thee worden de blaadjes licht verwelkt en daarna kort verhit in een wok of gestoomd om oxidatie te stoppen. Dit behoudt de frisheid en voorkomt bittere tonen.

Het “Sealed Yellowing” Proces

Hier onderscheidt gele thee zich van groene thee. De warme, licht vochtige blaadjes worden in doek of papier gewikkeld en ondergaan een gecontroleerde fermentatie. Dit proces, ook wel “men huan” genoemd, verandert de blaadjes van groen naar goud en geeft een zachtere, zoetere smaak.

Drogen en Afwerken

Ten slotte worden de blaadjes gedroogd om de smaak en geur te fixeren. Het resultaat is een thee die een zonnig-geel infuus geeft met een zachte, honingachtige geur.

Het Smaakprofiel van Gele Thee

Zacht & Zoet

In vergelijking met groene thee is gele thee minder wrang en biedt het een fluwelige mondgevoel en een subtiele, aanhoudende zoetheid.

Aroma en Nasmaak

Afhankelijk van de soort kun je bloemige, nootachtige of fruitige tonen herkennen, vaak met een zachte honingachtige nasmaak. Dit maakt gele thee tegelijk rustgevend en verfrissend.

Het Perfect Zetten van Gele Thee

Watertemperatuur en Trektijd

De ideale temperatuur is 80°C, met een trektijd van 2–3 minuten. Te heet water kan de delicate smaak verstoren.

Veelgestelde Vragen over Gele Thee

V1: Wat maakt gele thee anders dan groene thee?

A1: Gele thee ondergaat het unieke “sealed yellowing” proces, wat zorgt voor een zachtere smaak en gouden kleur.

V2: Waarom is gele thee zo zeldzaam?

A2: Het productieproces is arbeidsintensief en vraagt grote vaardigheid, waardoor slechts enkele regio’s in China het nog maken.

V3: Hoe bewaar ik gele thee het beste?

A3: In een luchtdichte verpakking, beschermd tegen licht, vocht en sterke geuren.

V4: Bevat gele thee cafeïne?

A4: Ja, maar in gematigde hoeveelheden—minder dan zwarte thee, maar vaak meer dan witte thee.

V5: Kun je gele thee meerdere keren zetten?

A5: Zeker! Hoogwaardige gele thee kan 3–4 keer worden opgegoten, waarbij de smaak zich telkens verder ontwikkelt.

Conclusie: De Levendige Erfenis van Gele Thee

Gele thee is meer dan een drank—het is een levende traditie, een culturele schat en een zintuiglijke ervaring. Van keizerlijke oorsprong tot zijn zeldzame productieproces belichaamt het eeuwen van vakmanschap en trots. Elke slok verbindt de drinker met een gouden verleden vol legenden en zachte smaken.

Posted on

Je weet niet wat je mist, serieus!

Thee Gongfu-stijl

Het zetten van thee Gongfu-stijl heeft als resultaat dat er veel meer smaken en aroma’s vrij komen dan die je tot nu toe van diezelfde thee hebt geproefd. Daarnaast kun je de theebladeren velen malen opnieuw opschenken. Dit komt door verschillende belangrijke factoren:

Hoge blad-waterverhouding:
Bij het zetten van thee in de gongfu-stijl worden veel meer theebladeren gebruikt dan bij de westerse thee-methode, in verhouding tot de kleine hoeveelheid water. Deze geconcentreerde omgeving extraheert een grotere intensiteit aan smaak, aroma en heilzame stoffen uit de bladeren in elke infusie.

Korte, herhaalde infusies:
In plaats van één lange infusie, worden bij de gongfu-stijl een reeks zeer korte infusies gebruikt (vaak slechts 10-30 seconden per infusie). Deze methode voorkomt overmatige extractie van bittere of wrange stoffen, terwijl elke infusie verschillende lagen van het smaakprofiel van de thee benadrukt. Hierdoor ervaar je een interessante ontwikkeling van smaak en aroma.

Efficiënte extractie:
De combinatie van hoogwaardige theebladeren, een nauwkeurige watertemperatuur en gecontroleerde trektijden zorgt ervoor dat meer van de oplosbare bestanddelen (smaak, aroma, antioxidanten, enz.) van de thee geleidelijk en efficiënt worden geëxtraheerd. Dit maakt elke infusie uniek en zorgt ervoor dat de bladeren hun volledige potentieel bereiken na meerdere rondes.

Kwaliteit van de theebladeren
De Gongfu-stijl is met name geschikt voor hoogwaardige theesoorten van hele bladeren die hun smaak en aroma langzaam en stapsgewijs afgeven, in tegenstelling tot thee van lagere kwaliteit die hun smaak snel afgeven.

Kortom, Gongfu-zetten maximaliseert de extractie van smaken en aroma’s door meer bladeren, minder water en kortere, herhaalde trektijden te gebruiken. Dit levert niet alleen een rijkere, complexere kop thee op, maar stelt je ook in staat om te genieten van meerdere infusies van dezelfde bladeren, elk met zijn eigen nuance en karakter.

Duurder?
Op het eerste gezicht zou je denken dat dit je kopje thee duurder maakt maar in de praktijk blijkt dit niet het geval te zijn. Omdat je zoveel vaker kunt opschenken met een kortere infusie komt de prijs per kopje niet anders uit dan wanneer je de thee op een in het westen gebruikelijke manier zet.
Persoonlijk ben ik een groot liefhebber van oolongs en schenk ik minimaal 6 keer op. Dat zou makkelijk meer kunnen zijn maar op een gegeven moment ga ik naar bed .

Op deze pagina staat een kort filmpje waarin je kun zien hoe het werkt. In het filmpje wordt er eerst van de Gaiwan in een kan overgegoten maar als je alleen drinkt kun je ook direct in je kop schenken.

Posted on

Umami: De vijfde smaak

Elke ochtend glijdt het weer over m’n tong, een smaak die niet zomaar in woorden te vatten is. Niet zoet, niet zuur, niet bitter, niet zout — maar toch zo intens bevredigend: umami, de mysterieuze vijfde smaak die je zintuigen verrijkt zonder zich gemakkelijk te laten definiëren.

De ontdekking van umami in thee

Umami, letterlijk vertaald als “heerlijke smaak” uit het Japans, werd pas in 1908 officieel geïdentificeerd door wetenschapper Kikunae Ikeda. Hij isoleerde glutamaat (niet te verwarren met het kunstmatige MSG), de chemische verbinding verantwoordelijk voor deze smaaksensatie. Maar wat hij in een laboratorium ontdekte kenden Aziatische theemeesters al eeuwenlang uit ervaring.

Wanneer ik ’s ochtends mijn potje Sencha zet — zorgvuldig, met gefilterd water van 80 graden — er eerst aan ruik en dan een slokje neem, ervaar ik die bijzondere mondvullende sensatie. Het is als een zachte golf die over je tong spoelt, een subtiele hartigheid die blijft hangen en je uitnodigt om even stil te staan bij het moment.

De wetenschap achter umami in thee

Wat maakt sommige theeën zo rijk aan umami? Het antwoord ligt in hun biochemie:

  • L-theanine: Een aminozuur dat in hoge concentraties voorkomt in schaduwgekweekte theeën zoals Gyokuro, Matcha en Kabusecha. Tijdens de schaduwperiode (vaak 20-30 dagen voor de oogst) produceert de theeplant meer chlorofyl en L-theanine, wat resulteert in diepere umami-tonen.
  • Catechines en polyfenolen: Deze antioxidanten dragen bij aan de complexiteit die umami mogelijk maakt. In groene theeën, waar oxidatie minimaal is, blijven deze verbindingen grotendeels behouden.
  • Verwerkingstechnieken: De stoom-fixatiemethode die wordt gebruikt voor Japanse groene theeën bewaart de natuurlijke umami-componenten beter dan de Chinese methode van verhitting in een pan.

Maar de wetenschap vertelt maar het halve verhaal. Net zoals bij wijn gaat het ook hier om de combinatie van elementen — iets dat meer is dan de som der delen.

De kunst van het proeven

Hoe herken je umami in thee? Het vraagt om aandacht, om een zekere overgave aan het moment:
Neem een slok. Laat de thee even rusten op je tong. Voel je die rijke, hartige sensatie? Het is niet bitter, maar heeft een zekere ‘diepte’. Er is een mondvullend gevoel dat blijft hangen, zelfs nadat je hebt doorgeslikt. Dit is umami.

De umami-rijkste theeën

Niet alle theeën zijn gelijk geschapen als het om umami gaat.Onderstaande theesoorten zijn bijzonder rijk aan deze smaakdimensie:

  • Gyokuro: In de schaduw gekweekt voor optimale L-theanine-ontwikkeling
  • Matcha: Gemalen versie van schaduwgekweekte thee, met een intense umami-punch
  • Kabusecha: Voor een iets kortere periode in de schaduw gekweekt. Toegankelijker maar nog steeds duidelijk umami-profiel
  • Shincha: Eerste pluk Sencha.  Jonge blaadjes natuurlijk rijker zijn aan aminozuren

Ook in fermenteerde theesoorten zoals bepaalde oolongs uit Taiwan en zelfs sommige zwarte theeën kunnen subtiele umami-tonen aanwezig zijn, al zijn ze vaak verweven met andere complexe smaakeigenschappen.

De bereidingswijze

Umami in thee is delicaat en wordt sterk beïnvloed door de bereidingswijze. Ik heb geleerd dat water hier een cruciale rol speelt:
• Temperatuur: Te heet water (boven 70°C) bij umami-rijke groene theeën kan leiden tot overextractie van bittere tannines die de umami-sensatie overstemmen
• Kwaliteit: Zacht water met een lage mineraliteit laat umami beter tot zijn recht komen
• Verhouding: Een hogere blad-tot-water ratio intensiveert de umami-sensatie

Umami en terroir

Net als bij wijn, speelt de herkomst van thee een essentiële rol in het umami-profiel. Bepaalde regio’s staan bekend om hun theeën met uitgesproken umami-karakteristieken:

  • Uji, Japan: Historisch centrum van Gyokuro en Matcha productie
  • Shizuoka, Japan: Bekend om zijn uitstekende Sencha met heldere umami-tonen
  • Kagoshima, Japan: Zuidelijker gelegen, produceert vaak toegankelijkere theeën met zachtere umami-profielen

Umami in de theeceremonie

In de Japanse theecultuur wordt umami niet alleen gewaardeerd als smaak, maar ook als concept dat verband houdt met aanwezigheid en mindfulness. De stille waardering van umami tijdens een traditionele theeceremonie weerspiegelt een dieper cultureel begrip:
Mijn eigen ochtendmoment met Sencha is een bescheiden eerbetoon aan deze traditie. Niet formeel, maar wel intentioneel. Een klein moment van rust in de stroom van het dagelijks leven.

Umami in thee is niet alleen een smaak — het is een uitnodiging. Een uitnodiging om te vertragen, om op te merken, om te waarderen. Een moment van rust en reflectie.

 

Posted on

Wat is Houjicha?

Wat is Houjicha?

Houjicha (焙じ茶) is een Japanse groene thee die wordt gekarakteriseerd door zijn geroosterde smaak. Het wordt gemaakt van dezelfde bladeren die worden gebruikt voor andere groene theeën, zoals sencha of bancha, maar het belangrijkste verschil is de manier van verwerken. De bladeren worden geroosterd op hoge temperaturen, wat resulteert in een bruine kleur en een milde, geroosterde smaak. Het proces van roosteren vermindert de bitterheid die typisch is voor groene thee, waardoor houjicha een veel zachtere en toegankelijkere smaak heeft.

De Oorsprong van Houjicha

Houjicha werd in Japan voor het eerst gemaakt in de jaren 1920 in Kyoto. Het werd oorspronkelijk geproduceerd als een manier om de bladeren van lagere kwaliteit, zoals die van bancha, te gebruiken. Door het roosteren van deze bladeren werd de smaak aangenamer en kreeg de thee een breder publiek. Tegenwoordig is houjicha in heel Japan en daarbuiten populair, zowel in traditionele als moderne theehuizen.

Hoe Wordt Houjicha Gemaakt?

De productie van houjicha begint met het plukken van de thee. In tegenstelling tot andere Japanse groene theeën waarbij de bladeren worden gestoomd, worden de bladeren van houjicha geroosterd. Het roosteren vindt plaats in een open pan of oven op een hoge temperatuur, wat de karakteristieke geur en smaak van houjicha creëert. Na het roosteren worden de bladeren snel gekoeld en gedroogd om hun kwaliteit te behouden.

De Smaak van Houjicha

De smaak van houjicha is mild en heeft een licht geroosterde, bijna nootachtige smaak. Het is een thee die niet snel te sterk of te bitter wordt, wat het een ideale keuze maakt voor mensen die van een zachtere smaak houden. De geur van houjicha is warm en rustgevend, met een lichte zoetheid die na het drinken blijft hangen. Houjicha bevat minder cafeïne dan andere groene theeën doordat het roosteren een deel van de cafeïne verbrandt. Dit maakt het een uitstekende keuze voor mensen die gevoelig zijn voor cafeïne of die een thee willen drinken voor het slapengaan.

Je kunt nu kiezen uit:
Shutaro Hayashi gebruikte bladeren van de herfstoogst voor deze Houjicha. Ze werden sterk geroosterd zodat ze een mooi aroma ontwikkelden. Zelfs tijdens het produceren van deze eenvoudigere thee blijft Shutaro trouw aan zijn productiefilosofie door aan te dringen op het fijn sorteren van de bladeren. De zeer consistente structuur van de droge bladeren zorgt voor een prachtige marmering met rode en bruine tinten. De nootachtige infusie van de geroosterde thee gaat heeft ook een licht zoete hint.
“KOU-UN” betekent letterlijk “geurwolk”. Het is duidelijk dat de geur een belangrijke rol speelt bij Houjicha of geroosterde thee. Een belangrijk kenmerk van KOU-UN is echter dat het gemaakt wordt van schaduwthee (Kabusecha) van de eerste oogst wat het tot een echte zeldzaamheid maakt. Relatief licht geroosterd. Zeer mild en zacht afgerond met nootachtige geroosterde tonen en de fijnste karamel.
Grote bladeren van de zomeroogst en wat kleinere bladstelen werden licht geroosterd voor deze unieke houjicha. Tijdens het roosteren absorberen de kleine bladstelen een deel van de hitte terwijl de bladeren in staat zijn om groen te blijven omdat ze slechts licht geroosterd zijn. Het resultaat is een combinatie van een licht bittertje van een intense groene thee en elegante geroosterde tonen met een hint van karamel.
Posted on

Chinese of Japanse thee? Het verschil

Heb je je ooit afgevraagd waarom Japanse en Chinese thee zo verschillend zijn in smaak en aroma?

Het antwoord ligt in één van de stappen tijdens de verwerking van de theeblaadjes.

Japanse thee wordt meestal gestoomd direct na het oogsten. Dit stoomproces helpt om de heldere, groene kleur van de bladeren te behouden en geeft de thee zijn kenmerkende frisse, grasachtige smaak. Een goed voorbeeld hiervan is Japan Sencha, één van de populairste soorten in Japan.

Chinese thee daarentegen wordt meestal verhit in pannen of geroosterd, wat zorgt voor een zachtere, meer nootachtige smaak. Dit proces geeft de bladeren een iets donkerdere kleur en een subtiele, geroosterde geur. Denk bijvoorbeeld aan China Gunpowder.

Smaakprofiel: Fris versus Vol

Japanse theeën hebben vaak een uitgesproken frisse en umami-rijke smaak. Denk bijvoorbeeld aan onze Japan Sencha (Bio), die doet denken aan groene vegetatie met een vol, kruidig, aroma (mijn dagelijkse thee). Voor een nog intensere beleving van umami kun je kiezen voor Japan Gyokuro, Superior (No. 1) (Bio) een thee met een rijke, ietwat zoetere smaak. Ben je op zoek naar een thee met een bijzondere twist? Probeer dan Genmaicha van Mankichi Watanabe (Bio), een melange van groene thee met geroosterde rijst, die een heerlijke combinatie van frisse en nootachtige tonen biedt. Het volledige assortiment Japanse theeën vindt je hier: https://www.biologischethee.nl/product-category/biologische-japanse-thee/

Chinese theeën bieden een fascinerende variëteit aan smaken, van bloemig en zacht tot rijk en intens. Voor wie houdt van een uitgesproken aroma, is China Jasmine Extra Class (Bio) een aanrader: deze thee is doordrenkt met de geur van jasmijnbloesem, wat resulteert in een elegante en geurige smaakervaring. Als je liever een thee met een meer geroosterde en hartige ondertoon wilt, probeer dan China Gunpowder (Bio). Dit is een milde groene thee met een fijn gerookte afdronk. Voor liefhebbers van een vollere, meer karakteristieke zwarte thee is China Yunnan FOP (Bio) een een idee. China Yunnan FOP (Bio) is een licht bloemige thee met een rokerige hint en een krachtige afdronk. Het volledige assortiment Chinese theeën vindt je hier: https://www.biologischethee.nl/product-tag/chinese-thee/.

Onze ervaring is dat men, vooral m.b.t. groene thee, over het algemeen een voorkeur heeft voor Chinees of Japans i.v.m. de zeer specifieke eigenschappen. Maar het kan natuurlijk nooit kwaad om uit je ‘comfort zone’ te stappen 🙂

Have a nice thee!

Posted on

Thee & Balans

Elke dag schenk ik vele malen kopjes thee in. Na jaren ervaring lukt het mij meestal om niet te lekken, maar nog steeds niet altijd. Eerder deze week, toen het weer eens niet lukte zonder te morsen, drong er plotseling iets tot mij door: hier valt meer van te leren dan het schoonhouden van je tafel.

Wanneer je te snel schenkt, loopt de thee vaak langs de rand van de pot en ontstaat er een klein stroompje van gemorste druppels. Aan de andere kant, wanneer je te langzaam schenkt, kan de vloeistof zich ophopen bij de tuit en dezelfde onhandige lekkage veroorzaken.

Beide situaties vragen om iets wat we vaak vergeten in ons drukke dagelijks leven: geduld, balans en aandacht. Net als in veel andere aspecten van het leven, is er een middenweg die je moet vinden. Niet te snel, niet te langzaam, maar precies goed.

Het vinden van de juiste balans

Om een kop thee zonder morsen in te schenken, vereist het dat je aandachtig aanwezig bent bij de handeling. Niet gedachteloos het water in het kopje laten glijden, maar met een zekere concentratie en beheersing de snelheid en richting van de theepot controleren. Het kan even duren voordat je precies de juiste manier vindt om te schenken. Sommigen ontdekken bijvoorbeeld dat het helpt om de tuit iets dichter bij het kopje te houden en een lichte hoek aan te houden voor een soepele stroom.

Het is de balans tussen te veel en te weinig, tussen te snel en te langzaam, die het verschil maakt. Wanneer je de juiste balans hebt gevonden, merk je dat de thee vloeiend van de pot naar het kopje stroomt, zonder gemors of ongemak

Geduld en bewustzijn in kleine dingen

Thee schenken is een oefening in geduld, en zoals bij veel dagelijkse handelingen, wordt het vaak over het hoofd gezien. Toch kan het je, wanneer je er wat tijd voor neemt, helpen om bewuster te worden van hoe je omgaat met verschillende dingen en hoe je dit eventueel kunt verbeteren.

Hoe vaak haasten we ons door dingen heen, in plaats van even stil te staan bij het moment? Of het nu gaat om het schenken van thee of het nemen van een pauze, geduld en aandacht kunnen helpen om onze ervaring intenser en aangenamer te maken.

De theeceremonie als inspiratie

In veel culturen, zoals in Japan, is het schenken van thee onderdeel van een diepgaande ceremonie. Hier staat het hele ritueel symbool voor rust, balans en aandacht. Elke beweging is doordacht, en elke handeling heeft een doel. Hoewel onze dagelijkse theemomenten over het algemeen niet zo plechtig zijn, kunnen we toch iets leren van deze ceremonieën: zelfs in de kleinste handelingen kunnen we geduld en rust vinden.

Je zou het lekken van thee bij het inschenken misschien ook als een signaal kunnen zien:  je bent uit balans / ongeduldig, wat is er aan de hand en wat kun je er aan doen?

Peet

Posted on

De invloed van hard of zacht water

De mineralen in water hebben een enorme invloed op de smaakstoffen in thee.

Jaren geleden bezochten we vrienden in Dublin en besloten we één van onze favoriete theesoorten mee te nemen: China Jasmine Phoenix Dragon Pearls.  Na enthousiast verteld te hebben over deze thee en de manier waarop het met verse jasmijnblaadjes wordt gearomatiseerd schonken we vol verwachting de kopjes in en namen de eerste slokjes… Hoezo jasmijn? Hoezo thee? We proefden alleen (smerig) water!

Water- en theesmaak

Eerder hebben we geschreven over de invloed van verschillende zaken op de uiteindelijke smaak van thee maar dit was extreem. We bleken niet de enige te zijn die dit opgemerkt hebben.

In een aantal onderzoeken naar water en thee ontdekten onderzoekers dat  dezelfde thee, gebrouwen met verschillende soorten water, resulteerde in verschillende niveaus van smaakstoffen. Naarmate ze de hoeveelheid mineralen in een water verhoogden bleek dat de hoeveelheid meetbare smaakstoffen daalde!

Dit lijkt op het eerste gezicht verrassend vooral omdat bekend is dat dit bij koffie juist andersom is. Dat blijkt te maken te hebben met het feit dat thee en koffie afkomstig zijn van behoorlijk verschillende plantaardige materialen.

Vooral een specifiek type smaakstof – polyfenolen – werd het meest beïnvloed door water. Polyfenolen zijn de meest voorkomende verbinding in thee en vormen 30-40% van het droge bladgewicht van een thee. Ze worden ook aangetroffen als krachtige smaakstoffen in chocolade, wijn en fruit zoals bosbessen en granaatappels. We zijn erg gevoelig voor de smaak van polyfenolen, dus ze spelen een behoorlijk grote rol in wat we in thee proeven.

Keer op keer bleek uit de onderzoeken dat een hoog gehalte aan mineralen in water het volgende opleverde:

•    Minder polyfenolen (Xu et al. 2017, Yin 2015, en Mossion et al. 2008)
•    Minder theaflavine , het belangrijkste polyfenol in zwarte thee (Spiro et al. 1987)
•    Half zoveel EGCG , een belangrijk polyfenol in groene thee (Franks et al. 2019)

Grote verschillen. Vooral het laatste (EGCG) heeft ook een enorme invloed op de gezondheidsaspecten van het drinken van thee.

Maar welke invloed heeft het op de smaak van onze thee?

De polyfenolen zijn catechinen in groene thee (vooral EGCG, dat veel naar voren komt in gezondheidsstudies) en theaflavines in zwarte thee.
Ze zijn verantwoordelijk voor een groot deel van de bitterheid en de zoete nasmaak. Ze dragen ook bij aan een samentrekkend gevoel, dat rimpelende of fluweelzachte, droge gevoel in de mond.

Een zoete nasmaak is lekker, maar willen we in het algemeen niet minder bitterheid en wrangheid in onze thee? Misschien is het verminderen van die polyfenolen een goede zaak… Interessant genoeg hangt het ervan af aan wie je het vraagt.

Is bitter slecht?

Uit de onderzoeken blijkt dat verschillende proevers verschillende dingen te zeggen hadden over theesoorten met een hoog polyfenolgehalte.

  • In sommige onderzoeken werd thee met meer polyfenolen en een bittere en samentrekkende smaak (die werd gebrouwen met zacht water / minder mineralen) als lekkerder beoordeeld (2015 Yin et al, 2020 Gong et al). Deze proevers hielden van de heldere, heldere smaken en het betere aroma van de thee.
  • In andere onderzoeken kregen theesoorten met minder polyfenolen en minder bittere en samentrekkende smaken (die werden gebrouwen met harder water / meer mineralen) meer de voorkeur (2016 Mitsuhashi & Tajima, 2009 Franks et al.). Deze proevers hielden van de zoetere en minder intense smaken van de thee.

Het lijkt bijna alsof smaak subjectief is .

Bitterheid en wrangheid kunnen goed zijn, afhankelijk van de thee die je serveert en de mensen voor wie je het serveert. Die voorkeuren worden gevormd door de manier waarop ze zijn grootgebracht, welke soorten thee ze gewend zijn te drinken en zelfs hun genetische gevoeligheid voor bepaalde smaken.

Dus, hoe beheers je de smaak van je thee met water?

  • Wil je een thee met een hoge smaakintensiteit, met een heldere en bitterzoete smaak? Verhoog dan het polyfenolgehalte met zacht water (laag mineraalgehalte).
  • Gaat je voorkeur uit naar minder intense smaken, dan is hard water een betere optie.

De kwaliteit van leidingwater verschilt enorm per locatie. Dit kan liggen aan de bron maar ook aan de ouderdom van het leidingnetwerk. Het is daarom altijd goed om een vergelijkende test te doen tussen thee gezet met leidingwater en gefilterd water (met een Britta filter bijvoorbeeld). Ook bronwater is een optie. Onderzoeken m.b.t. pH-waarde en gehalte aan mineralen wijzen uit dat Spa Blauw de beste algemeen verkrijgbare optie is.

Ben je nieuwsgierig naar hoe hard of zacht je (kraan)water is? Op Bol.com kun je voor een paar euro een TDS (total dissolved solids) meter bestellen. In dit korte filmpje kun je zien wat je daarvan wel en niet mag verwachten: https://youtu.be/yHvdYWXiVzI

Wil je je verder in deze materie verdiepen dan staan hieronder de links naar de betreffende onderzoeken:

[1] 2011 Xu et al., “Effect of Ca2+ on the chemical components and sensory quality of extracted green tea infusion”.  http://www.tea-science.com/EN/10.13305/j.cnki.jts.
[2] 2008 Moisson et al., “Effect of water composition on aluminium, calcium and organic carbon extraction in tea infusions.”  https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0308814607005948
[3] 1987 Spiro et al. “Kinetics and equilibria of tea infusion: Part 8—the effects of salts and of pH on the rate of extraction of theaflavins from black tea leaf.”  https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/0308814687900604
[4] 2015 Yin JF. “Effect of water quality on flavor quality of longjing tea infusion and its mechanism.” http://www.doc88.com/p-1743532565767.html
[5] 2019 Franks et al. “The Influence of Water Composition on Flavor and Nutrient Extraction in Green and Black Tea”. https://www.mdpi.com/2072-6643/11/1/80
[6] 2013 Xu et al. “The impact of Ca2+ combination with organic acids on green tea infusions.”  https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0308814613000472